Wasze pytania do hematologa- oddawanie szpiku i krwi. Część 1

Pytania do Hematologa. Zapowiadane już dawno i bardzo wyczekiwane. Pytań było tak wiele, że podzieliłam je na dwa wpisy i na dwóch hematologów. Tutaj macie część pierwszą- aspekty takie jak oddawanie szpiku i krwi. W drugim wpisie będą pozostałe pytania i drugi specjalista, tym razem kobieta ale to niespodzianka 😉

 

Na poniższe pytania odpowiada Dr hab. Emilian Snarski, hematolog i specjalista chorób wewnętrznych , międzynarodowy specjalista zajmujący się właśnie przeszczepami szpiku. Prywatnie- mój kolega ze studiów 😀

 

1.Czy można być dawcą szpiku chorując na NT (niedoczynność tarczycy) i Hashimoto? Czytałam ze autoimmunologiczni nie mogą.

ES: Nie można być: w trakcie diagnostyki i 24 miesiące od zakończenia leczenia tyreostatycznego. Można być z niedoczynnością tarczycy.

2.Jestem w bazie DKMS, kiedyś zadałam pytanie o to, czy jako osoba z Hashimoto mogę być dawcą, dostałam taką odpowiedź:”Zapalenie tarczycy Hashimoto nie jest jednoznacznym wykluczeniem z grona potencjalnych dawców szpików. “Kryterium jest konieczność upływu 12 miesięcy od czasu zdiagnozowania i rozpoczęcia leczenia, aby sytuacja chorej tarczycy miała czas na ustabilizowanie się. ” Jeżeli po upływie tego okresu zapalenie tarczycy zostało ustabilizowane to nie ma przeciwwskazań, aby ponownie była Pani aktywnym potencjalnym dawcą szpiku.” Obecnie nie biorę żadnych hormonów, bo moje własne są od lat idealnie w środku normy. Mam nadzieję, że w razie czego, nie będzie problemów.

ES: Wytyczne się zmieniły. Aktualnie do 24 miesięcy od zakończenia leczenia tyreostatycznego.

3.Czy to prawda, że dawca szpiku nie musi mieć grupy krwi zgodnej z grupą biorcy?

ES: Tak to prawda. Biorca przejmie grupę krwi dawcy w jakiś czas po przeszczepieniu.

4.Przeszczep szpiku a szczepienia. Które warto powtórzyć i w jakim czasie po przeszczepie. Córka jest na razie 8 mies, rozmowy żadnej na temat szczepień nie było.

ES: Każdy ośrodek ma swoje schematy szczepień. Warto zapytać o to lekarza prowadzącego

5.Czy chorzy na boreliozę i koinfekcje mogą być dawcami szpiku? I czy potencjalni dawcy szpiku są badani w kierunku chorób odkleszczowych?

ES: Nie jest to standardem badań. W sytuacji osób z grupy ryzyka – tak. Aktywne infekcje są przeciwwskazaniem do pobrania komórek

6.Czy bankowanie komórek macierzystych w których wykryto E.Coli ma sens?

ES: Zdania są podzielone. Część ośrodków zdecydowanie odradza tego typu praktyki. Część ośrodków uważa, że w hodowli komórkowej z odpowiednimi antybiotykami da się wyeliminować zakażenie.

7.Czy moczówka prosta będzie przeciwwskazaniem do oddawania szpiku? A stan po nowotworze tarczycy?(rak brodawkowaty)- czy można oddawać krew i szpik?

ES: Po nowotworach nie można być dawcą komórek krwiotwórczych. Wytyczne w różnych krajach i ośrodkach czasami akceptują dawców po niektórych nowotworach.

8.Czy można być dawcą krwi i szpiku mając insulinooporność i przyjmując metforminę?

ES: Tak

9.Czy szpik oddać można tylko raz? Czy leki przyjmowane przez dawcę przed przeszczepem mogą mieć negatywne skutki na zdrowie, krótko bądź długoterminowe?

ES: Można oddawać wielokrotnie. W dużych badaniach nie obserwowano negatywnych skutków na zdrowie. Proces kwalifikacji wyklucza dawców u których stwierdzane są czynniki ryzyka – dla dawcy i dla biorcy.

10.Jakie badania przechodzi jeszcze chory przed samym przeszczepem (kiedy został już zakwalifikowany, dawca znaleziony)?

ES: To zależy od ośrodka przeszczepiającego. Zazwyczaj morfologia, badania biochemiczne, markery zakażeń, tomografia płuc i inne.

11.Czy osoba, która miała transfuzję krwi można oddać szpik?

Tak, zależnie od przyczyny.

12. 5m po przeszczepie MRD 0.5% odstawiają cyklosporynę. Boję się odrzutu.. 

 Łagodne reakcje GvHD często łączą się z reakcjami GvL – przeszczep przeciwko nowotworowi – co wiąże się z większą skutecznością przeszczepień w niektórych białaczkach.

13.Czy z alergia wziewna (wychodzi w testach skórnych tylko) oraz z astma można oddawać krew i szpik?

ES: TAK. Nie można w przypadku astmy z nasilonymi objawami.

14.I jeszcze jedno – czy osoba z mutacją CARL może kiedyś potrzebować przeszczepu szpiku?

ES: Tak, ale nie zawsze

15.Czy z Hashimoto i mutacjami MTHFR, PAI 1 można być dawcą szpiku?

ES: Mutacje MTHFR i PAI1 nie mają znaczenia dla dawców

16.Czy przy stwierdzonej granicznej aktywności czynnika von Willebranda można oddawać krew i/lub szpik?

ES: To zależy – przypadki muszą być ocenione indywidualnie – generalnie jeżeli mamy rozpoznane zaburzenia krzepnięcia nie powinniśmy pobierać komórek krwiotwórczych.

17.Czy z niedoborem V czynnika krzepliwości i krążącym antykoagulantem można zostać dawcą szpiku?

ES: Nie.

18.Oddawanie szpiku a nadpłytkowość samoistna z mutacja genu JAK. Czy przy takim zestawie można oddawać szpik i krew?

ES: NIE

19. Insulinooporność i hashimoto, przyjmowane leki: glucophage 850 2xdziennie i euthyrox 112 rano. Czy mogę zostać dawca szpiku?

ES: TAK

 

 

Doktora Snarskiego znajdziecie w mediach społecznościowych gdzie publikuje informacje naukowe, oraz na Warszawskim Uniwersytecie Medycznym. Jestem mu bardzo wdzięczna, że znalazł chwilkę czasu aby rozwiać Wasze wątpliwości.

Pozostałe pytania w kolejnym wpisie, poznacie przy okazji drugiego świetnego specjalistę hematologii 😉

Wiem, że wątpliwości i pytania nie zostaną całkowicie wyczerpane, ale mam nadzieję, że chociaż kilka osób po przeczytaniu tego wpisu rozważy oddanie swojego szpiku i uratujemy choć jedno życie…

1 Komentarz
  1. Pan profesor powiedzial w p. 8, że przy insulinoopornosci można byc dawca krwi, bardzo mnie to ucieszyło. Niestety w stacjach krwiodawstwa insulinoopornosc i przyjmowanie glucophage są wymieniane jako przeciwwskazanie 🙁

Zostaw komentarz

Your email address will not be published.